Tasavvufî tefekkürün altın çağı sayılan bir dönemde yaşamış olan Hargûşî, Teh?îbül-esrârı tasavvufun doğuş dönemine oldukça yakın, gelişme döneminin ise bizzat içinde telif etmiştir. Gerek Sülemînin e?-?aba?atında ve gerekse Kuşeyrînin er-Risâlesinde hayat hikâyeleri anlatılan devrin büyük sûfîleri ile Hargûşînin çağdaş olması ve Melâmet ekolü ile tasavvuf tarihinde ayrı bir çığır açmış olan Nîsâburda yetişmesi, sûfîliğin gelişme ve ilerlemesini bizzat müşahede etmiş olması bakımından önemlidir. Bu bakımdan Teh?îbül-esrârın sûfîliğin mâhiyeti, ıstılahları, doğuşu ve gelişmesi, mutasavvıfların fikirleri ve yaşayışları hakkında verdiği bilgiler son derece kıymetlidir.

Serrâcın (ö. 378/988) Kitâbül-Lüma?ı, Kelâbâzînin (ö. 380/990) et-Ta?arrufu, Ebû Tâlib el-Mekkînin (ö. 386/996) ?utül-?ulûbu gibi tasavvufu baştan sona ele alan kaynak eserler arasında bulunan Teh?îbül-esrârda bu eserlerdeki kelâmî, nazarî ve tatbikî tasavvuf anlayışı mezcedilmiştir. Müellif, 70 ana başlıkta tasavvufun tarifi, ana konuları ve temel ıstılahlarını ele almaktadır. Muhtevasının zenginliğinden ve ender bulunan haberleri içermesinden dolayı eser, kaynaklarda "el-Kibrîtül-a?mer fit-ta?avvuf" adıyla da anılmaktadır.

Klasik devre ait böyle kıymetli bir eser ilk defa Türkçeye tercüme edilerek bu kitapta okura sunulmaktadır. Ana metin, eserde zikredilen haber, kavram ve kişilere dair detaylı izahlar ve eserin Arapça aslının muhakkiki İrfan Gündüzün Hârgûşînin dönemi, tasavvuf anlayışı ve eserine dair geniş bir incelemesi ile zenginleştirilmiştir.